Μυθολογίες για ηρωικές ήττες

από kapetanios

Tου Ηλια Μαγκλινη

http://news.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_columns_68_07/09/2010_414031

Η Ιστορία επιφύλαξε για το τέλος Αυγούστου και τις αρχές Σεπτεμβρίου (μια εποχή του χρόνου που προσφέρεται για απολογισμούς και σχέδια για το μέλλον) την κορύφωση και κατάληξη των δύο μεγάλων γεγονότων που σφράγισαν τη νεότερη Ελλάδα: τέλη Αυγούστου του 1922 έληξε η Μικρασιατική Εκστρατεία, ενώ την ίδια ακριβώς εποχή, αλλά το 1949, έληξε ο Εμφύλιος Πόλεμος.

Ως γνωστόν, η τραγωδία του ’22 μετέβαλε δραματικά την ελληνική κοινωνία, έστησε έξι πολιτικούς και στρατιωτικούς ηγέτες στον τοίχο (στο πλαίσιο μιας δίκης που σχεδόν εκατό χρόνια αργότερα οδεύει προς αναψηλάφηση) και καθόρισε τη θέση της Ελλάδας στη διεθνή αρένα. Φυσικά, επρόκειτο για εθνική ήττα – μια συντριβή με τρομακτικές και μακροχρόνιες συνέπειες.

Και το ’49 όμως, που και αυτό ήταν μια τραγωδία για τη νεότερη Ελλάδα, μεταπολιτευτικά (ή έστω μετά το 1981) εκφράστηκε σαν μια καθολική, σχεδόν εθνική, ήττα: η στρατιωτική ήττα των κομμουνιστικών δυνάμεων από τον Εθνικό Στρατό, έως πολύ πρόσφατα τουλάχιστον, θεωρείτο ως ήττα όλων των Ελλήνων. Σε αυτό συνέβαλε και το γεγονός ότι το μετεμφυλιακό ελληνικό κράτος, με τη Μακρόνησο, τις εκτελέσεις και τα πιστοποιητικά φρονημάτων, υπήρξε τυπικά μόνον δημοκρατικό, ενώ οδήγησε και στην επταετή στρατιωτική δικτατορία. Στο μεταξύ, ο Δημοκρατικός Στρατός αγιοποιήθηκε και ο Εθνικός Στρατός δαιμονοποιήθηκε. Οσοι τιμούν τους νεκρούς του Εθνικού Στρατού υποτίθεται ότι συμμετέχουν σε «γιορτές μίσους», όσοι τιμούν τους αντάρτες στον Γράμμο και το Βίτσι (όπως έκανε το ΚΚΕ πριν από δύο χρόνια, τέτοιο καιρό) συμμετέχουν σε «γιορτές μνήμης».

Αν κάτι φαίνεται να συνδέει, μεταξύ των πολλών άλλων, τα δύο εμβληματικά ιστορικά γεγονότα είναι αυτή η αντίληψη -μάλλον ένα συλλογικό υποσυνείδητο, ένα διαρκές ανακλαστικό- μιας «ηρωικής ήττας». Κυρίως, έχει επικρατήσει η μυθολογία από την οποία περικλείεται ακριβώς αυτό το θέμα: ακόμα και αν έχεις συντριβεί, ο αγώνας λογίζεται ως επικός, τιτάνιος, ηρωικός, ως αυτοθυσία – η ήττα είναι πιο ιερή από τη νίκη. Με αυτόν τον τρόπο, όλες οι αιχμές που αναπόφευκτα φέρει μια ήττα απαλύνονται και η ήττα αποκτά σημασίες που χτίζοναι μόνον στη σφαίρα του φαντασιακού. Θυμίζουμε ότι όταν μετά την πτώση της Σμύρνης ο Πλαστήρας μπήκε στην Αθήνα ως ηγέτης της Επαναστατικής Επιτροπής, καβάλα στο άλογό του, με το που το πλήθος πήγε να ζητωκραυγάσει, έβαλε τις φωνές: «Τι πανηγυρίζετε; Χάσαμε!». Μια αντίθετη αντίληψη φαίνεται να ωθεί το ΚΚΕ στο να γιορτάζει έναν στρατό που νικήθηκε το 1949.

Στη μελέτη του «The Myth of the Blitz», ο πανεπιστημιακός Angus Calder διερευνά τη μυθολογία που πέρασε στο συλλογικό ασυνείδητο των Βρετανών σχετικά με γεγονότα του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου, όπως η Μάχη της Αγγλίας, η Εκκένωση της Δουνκέρκης και οι βομβαρδισμοί του Λονδίνου και άλλων βρετανικών πόλεων. Ο Calder ανατρέχει στο κλασικό βιβλίο του Ρολάν Μπαρτ, τις «Μυθολογίες», όπου αναλύεται αυτό ακριβώς: Πώς η μυθολογία που αποκτά ένα γεγονός μετατρέπει την Ιστορία σε Φύση. Πώς η μυθολογία εξαγνίζει την ιστορική πραγματικότητα, την καθιστά αθώα, καταργεί την περιπλοκότητα των ανθρώπινων δράσεων. «Παύει κάθε διαλεκτική», λέει ο Μπαρτ, «δεν πηγαίνουμε πέρα από αυτό που είναι άμεσα ορατό, η μυθολογία στήνει έναν κόσμο που στερείται βάθους».

Ο Τσόρτσιλ ήταν μάστορας στο να στήνει τέτοιες μυθολογίες – οι οποίες όμως, ειδικά εκείνη την εποχή των μεγάλων ρητορικών σχημάτων, ήταν πρακτικά αναγκαίες: ο ναζισμός να ιδωθεί ως κάτι σατανικό και οι Σύμμαχοι ως κάτι καλό. Βοηθούσε στην πολεμική προσπάθεια (πόσο γελοίες ήταν αντίστοιχες προσπάθειες του προέδρου Μπους στο Ιράκ…). Το πρόβλημα προκύπτει όταν αυτή η αντίληψη συντηρείται έπειτα από δεκαετίες. Στη χώρα μας, τώρα γίνεται μια προσπάθεια να προσεγγίσουμε ιστορικές στιγμές ως Ιστορία και όχι ως επεισόδια της αρχαίας (ή λαϊκής) μυθολογίας, χωρίς να έχουμε τη ροπή να «γιορτάσουμε». Διότι, βέβαια, κάθε είδους γιορτή, είτε «μνήμης» είτε «μίσους», θα στερείται πάντα βάθους.

Advertisements
Ετικέτες:

14 Σχόλια to “Μυθολογίες για ηρωικές ήττες”

  1. Σαν ένα πρώτο σχόλιο θα έλεγα οτι ο Μαγκλίνης επιχειρεί να «ποδοσφαιροποιήσει» τον εμφύλιο (κι όχι μόνο) χωρίς ταυτόχρονα να αποφεύγει (ικανοποιητικά) να ταχθεί με τους «νικητές»
    Το παράδειγμα δε του Πλαστήρα (και την πρέπουσα ,κατά τον συγγραφέα ,συμπεριφορά που αναδεικνύει η στάση του) ξεπερνά κατά πολύ ακόμη και αυτό το ποδοσφαιρικό πλαίσιο . Ηρωικές ήττες δεν λείπουν ακόμη και από εκεί 🙂

    Ας κάνει τον κόπο ο Μαγκλινίνης να διαβάσει την ιστορία μας , ακόμη και οι κοινά αποδεκτές ηρωικές στιγμές μας εμπεριέχουν αρκετές στρατιωτικές ήττες ή και πανωλεθρίες ακόμη, αλλού είναι το ζήτημα
    Τα υπόλοιπα αργότερα

  2. Ας βάλω εδω μια συζήτηση «για τα εξήντα χρόνια από την λήξη του Εμφυλίου» δημοσιευμένη πέρσι από την Αυγή στην οποία συμμετέχουν ο Νίκος Αλιβιζάτος, ο Ηλίας Νικολακόπουλος και ο Κωνσταντίνος Τσουκαλάς

    *
    Κωνσταντίνος Τσουκαλάς: Βλέπω ότι ένα από τα βασικά ζητήματα που μας θέτετε στην «πρόσκληση» της συζήτησης είναι το σχήμα της ομάδας Καλύβα-Μαραντζίδη. Δεν νομίζω ότι πρέπει να ασχοληθεί κανείς ιδιαίτερα με την ομάδα αυτή — αν είναι ομάδα. Εκείνο που έχει, πιστεύω, μεγαλύτερη σημασία είναι η αναζωπύρωση μιας νέας προσέγγισης του Εμφυλίου υπό το πρίσμα της επίφασης της ουδετερότητας. Όχι τόσο σε ό,τι αφορά το ίδιο το περιεχόμενο αυτού του λόγου, αλλά σε ό,τι αφορά τις ιστορικές και κοινωνικές του προϋποθέσεις. Η προβολή μιας ακριβόλογης πτωματομετρίας, που ισχυρίζεται πως ανοίγει το δρόμο προς νέες «αντικειμενικές» ερμηνευτικές μήτρες, συνδέεται σαφώς με τη νέα συγκυρία που ανέτειλε μετά την κατάρρευση του Τείχους και την οικουμενική αποδοχή «αξόνων του Κακού», όχι μόνο στο παρόν αλλά και στο παρελθόν. Και αυτό επιτελείται μέσα από την αναζήτηση νέων αποφορτισμένων «αληθειών» που θεμελιώνονται σε «γυμνά γεγονότα» τα οποία μιλούν, υποτίθεται, από μόνα τους. Έτσι, επιχειρώντας να αποπολιτικοποιήσει και να αποϊδεολογικοποιήσει την ιστορία, ο νέος λόγος για τον Εμφύλιο την αποσυνδέει από το κοινωνικοϊδεολογικό της πλαίσιο και ανάγει όλα τα ζητήματα σε ατομικές ή συλλογικές κοινωνικές συμπεριφορές. Στο πλαίσιο αυτό λοιπόν, όταν χρειάζεται, οι πολιτικές επιλογές θα ερμηνευθούν ως παρεκκλίσεις, ως παθολογίες ή ακόμα και ως παραβατικές συμπεριφορές. Πρόκειται δηλαδή για μιαν έμμεση μεν αλλά σαφή επιχείρηση πολιτικού αποπροσανατολισμού.

    Ηλίας Νικολακόπουλος: Το «νέο κύμα» υποτίθεται ότι προσπαθεί να ενσωματώσει στην ερμηνεία της δεκαετίας του 1940 το διεθνές πλαίσιο, αλλά με τον πιο ακραίο τρόπο: ισχυρίζεται δηλαδή ότι, ουσιαστικά, ο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος ήταν μόνο για μια μικρή περίοδο αντιφασιστικός πόλεμος· από τα μέσα του 1943 και μετά, όπως γράφει ο Στάθης Καλύβας σε ένα πρόσφατο κείμενο, συγχωνεύεται με τον Ψυχρό Πόλεμο. Άρα, κατά λάθος υπήρξε η αντιφασιστική συμμαχία Σοβιετικής Ένωσης, Μεγάλης Βρετανίας και ΗΠΑ: ήταν ένα μικρό ιστορικό λάθος, το οποίο διήρκεσε για δυο μόνο χρόνια, και το οποίο πρέπει περίπου να το σβήσουμε, αντιμετωπίζοντας, όπως οφείλουμε, κομμουνισμό και ναζισμό σαν όψεις του ιδίου νομίσματος.

    Η έννοια του ολοκληρωτισμού και ο «σύντομος 20ός αιώνας», η «εποχή των άκρων»

    Κ. Τσουκαλάς: Επαναλαμβάνουν λοιπόν και διευρύνουν τη μεθοδολογική παρερμηνεία που είχε αρχίσει από το 1945, με την έννοια του ολοκληρωτισμού. Η έννοια αυτή συνεπάγεται ότι πρέπει να εντάξουμε όλα τα κοινωνικά και πολιτικά φαινόμενα, όλες τις ιστορικές διεργασίες, σε ένα πολεμικό-διπολικό σχήμα. Η φιλελεύθερη δημοκρατία και οι αντίπαλοι υπονομευτές της συγκροτούν τους αυτονόητα αντίθετους πόλους ενός αμετακίνητου σχήματος. Η προπαγάνδα του «ελεύθερου κόσμου», από το 1948 και μετά, στηρίζεται σε αυτήν ακριβώς την αφετηριακή παραδοχή. Η κυρίαρχη αντίθεση είναι ταυτόχρονα πολιτική, ιδεολογική και αξιακή. Σε αυτήν ακριβώς τη βάση θεμελιώθηκε η ιδέα του ολοκληρωτισμού. Ο κομμουνισμός και ο φασισμός θα ταυτισθούν επειδή είναι αντίπαλοι της δημοκρατίας. Αυτό και μόνον αρκεί. Η αντίθεση του τρίπολου φιλελευθερισμός-καπιταλισμός-δημοκρατία με ό,τι το αρνείται είναι αφετηριακή και μη διαπραγματεύσιμη. Από τη μια ο ελεύθερος κόσμος και από την άλλη, συλλήβδην, ο φασισμός, ολοκληρωτισμός, ο κομμουνισμός, ο σοσιαλισμός και ό,τι ήθελε προκύψει.

    Νίκος Αλιβιζάτος: Για να κάνω τον «δικηγόρο του διαβόλου», έχω την εντύπωση ότι ο «σύντομος 20ός αιώνας» (1914-1989), όπως τον ονομάζει, πολύ επιτυχώς νομίζω, ο Χομπσμπάουμ, χαρακτηρίζεται από ένα αναντίρρητο φαινόμενο: την αμφισβήτηση του κυρίαρχου μοντέλου, του φιλελεύθερου καπιταλισμού. Δεν λέω ασφαλώς ότι οι πηγές της αμφισβήτησης είναι ίδιες, ότι ταυτίζεται φασισμός και κομμουνισμός, ότι όλα μπορούν να εξομοιωθούν, αφού αμφισβητούν το ίδιο κυρίαρχο μοντέλο. Λέω απλώς ότι χρονικά συμπίπτουν. Ότι δηλαδή ο 20ός αιώνας έχει τούτο το βασικό χαρακτηριστικό, το οποίο δεν το είχε άλλη περίοδος της ιστορίας: είναι η εποχή όχι του ενός άκρου, αλλά των άκρων, που και τα δύο αμφισβητούν το μοντέλο της φιλελεύθερης αστικής δημοκρατίας, όχι παροδικά, αλλά με τη φιλοδοξία να το αντικαταστήσουν με ένα άλλο πολιτειακό πρότυπο.

    Κ. Τσουκαλάς: Έχεις δίκιο. Θα πρέπει όμως να εξετάσουμε τις προϋποθέσεις της νέας αυτής τοπολογικής μεταφοράς όπου το μέσο και το «μέτρο» (που φέρονται ως εξ υποθέσεως εκφράζοντα τον ορθό λόγο, τη συναίνεση και την ανοχή) αντιπαρατίθενται προς ό,τι μπορεί να ορισθεί ως «ακραίο». Από κει και πέρα, ολόκληρο το σύστημα του ιστορικοπολιτικού γίγνεσθαι ερμηνεύεται πάνω στη βάση και την παραδοχή πως ο καπιταλισμός, ο φιλελευθερισμός και η δημοκρατία ταυτίζονται κατά διιστορικήν ανάγκην, ακόμα και αναδρομικά. Σε σχέση με το μέσο και το ορθό μέτρο, ό,τι αποκλίνει, ό,τι έρχεται σε αντίθεση με αυτό το σύστημα θα νοηθεί ως εξ ορισμού ακραίο, παράλογο, ανορθολογικό, κακό και εξοβελιστέο.

    Ν. Αλιβιζάτος: Ωστόσο, η διάκριση Αριστεράς – Δεξιάς χρονολογείται ίσως από την εποχή της Γαλλικής Επανάστασης…

    Η συνέχεια εδω: http://www.avgi.gr/ArticleActionshow.action?articleID=513946

  3. Η προσπάθεια σύγκρισης ή προσέγγισης του εμφυλίου και των προταγμάτων του για εκείνες ή τις μετέπειτα γενεές , με τον πόλεμο του Μπους και την μυθολογία που χρησιμοποιήθηκε για να επιτευχθεί σοκάρει ! Ατυχέστατη ιστορικά ,εν δεν είναι τυπογραφικό ή συντακτικό λάθος , και η σύγκριση του Τσόρτσιλ με τον Μπους.

    Οι έως τώρα μελέτες των Ιστορικών απαξιώνονται πλήρως (στην καλύτερη των περιπτώσεων είναι αρχαία ή λαϊκή μυθολογία) αλλά δεν λείπει η επισήμανση από τον Μαγκλίνη ότι στην χώρα μας τώρα γίνεται μια προσπάθεια να προσεγγίσουμε ιστορικές στιγμές ως Ιστορία.
    Ενδιαφέρον από μια άποψη παρουσιάζει και η εμφανέστατη ενόχληση του με τις εκδηλώσεις μνήμης («γιορτές» ) που στερούνται ,κατά τον ίδιο, βάθους απ όποια πλευρά κι αν διοργανώνονται. Πολύ ρηχή άποψη για να θέλει κανείς να εμβαθύνει περισσότερο

  4. Στέλιο

    η δεύτερη σου παράγραφος δεν αφορά μόνο τον Μαγκλίνη αλλά και τους 3-4 (δεν ξέρω εάν μου ξεφεύγει και κανένας παραπάνω) αναθεωρητές της ιστορίας

  5. Κάπταιν

    Θα ήταν και χρήσιμη και , νομίζω , αποδεκτή κάθε προσπάθεια να ξαναδούμε κάποιες ιστορικές περιόδους υπό το φώς νέων στοιχείων , αποκαλύψεων και ερευνών στο μέτρο που δεν αποτελούν προσχεδιασμένο υποβοήθημα πολιτικής ατζέντας . Αν κάποτε μας μπούκωναν με τη μια «αγιοποιημένη» άποψη των πραγμάτων , δεν σημαίνει ότι μπορούμε να χειροκροτούμε ανεπιφύλακτα κάθε νέα θεώρηση , ειδικά όταν μεθοδολογικά πάσχει .
    Μια παθολογία που πασχίζει να κρύψει το ιδεολόγημα και την «επείγουσα» ατζέντα.
    Και εδώ βέβαια δεν μιλώ για εκείνους που έχουν το άλλοθι του ερασιτεχνισμού….

    Για το άρθρο του Μαγκλίνη δεν έχω τι να προσθέσω. Το αλαφούζειο κατάστημα φιλοξενεί επιδεικτικά κάθε παρλαπίπα……..

  6. παπούλη

    μόνο χρήσιμη θα ήταν μια τέτοια προσπάθεια, με την προϋπόθεση της ύπαρξης των νέων στοιχείων βέβαια. Αλλά να σε πω την αμαρτία μου νέα στοιχεία ακούω αλλά νέα στοιχεία δεν βλέπω. Αυτό που βλέπω είναι μια «νέα θεώρηση» (που για μας ΔΕΝ είναι καθόλου νέα) των γνωστών λίγο πολύ σε όλους μας στοιχείων.

    Η «αγιοποιημένη» άποψη των πραγμάτων φίλε παπς έπαψε να ισχύει εδω και μια 20ετία -για κάποιους δε από εμάς πολύ περισσότερο- και η στόχευση της όπως και η επίκληση της από τους αναθεωρητές μόνο ως άλλοθι μπορεί να ερμηνευτεί .
    Αυτή η θεώρηση ή για να το πω και διαφορετικά η «αγιοποίηση» της ουδετερότητας που δήθεν κρατά τις ίδιες αποστάσεις από τα («όμοια»!)«άκρα» μπορεί να είναι εύπεπτη , να ακούγεται ευχάριστα, μπορεί να απαλλάσσει τον «ερευνητή» ή τον πολίτη από την βάσανο της επιλογής και άρα την ανάληψη των όποιων ευθυνών , ΟΜΩΣ δημιουργεί πολίτες (βολικά) ανενεργούς .
    Πολίτες που δεν σκέπτονται, πολίτες που η αυτοθυσία εάν δεν λοιδορείται (βλπ Μαγκλίνης) τους είναι άγνωστη έννοια («στη σφαίρα του φαντασιακού» ) , εν τέλει πολίτες που παρακολουθούν τα γεγονότα που τους αφορούν σαν απλοί θεατές. Θεατές ακόμη και της ίδιας τους της ζωής. Αυτό δεν είναι που βλέπουμε σήμερα γύρω μας ? Τυχαίο?

    Καλά να είμαστε παπούλη και θα τα συζητήσουμε ξανά και ξάνα όλα –νέα και παλιά 😉

  7. Για το άρθρο του Μαγκλίνη δεν έχω τι να προσθέσω. Το αλαφούζειο κατάστημα φιλοξενεί επιδεικτικά κάθε παρλαπίπα…
    Προσυπογράφω, ως προς το φαινόμενο. Η ουσία πάει νομίζω μακρύτερα, καθώς γεννήτρια της κάθε παρλαπίπας είναι ένα μακράς πνοής και πανευρωπαϊκής εμβέλειας πρόγραμμα, τέκνο του (19)89 και αντίπαλο και του (17)89.

  8. -Το μοτίβο της ασυλίας της αριστεράς και της εθνικοποίησης της ήττας της, κυκλοφοράει κάτι χρόνια στη Γαλλία και την Ιταλία. Εδώ έχουμε να κάνουμε με απλή σιασκευή στα καθημάς – και σ’αυτό αεριτζήδες!

  9. Καλημέρα σας!
    @Μαυροπρόβατε, τέτοια υπέροχα κάνεις αγαπητέ,
    (χίλια εφτακόσια 89 & χίλια εννιακόσια 89 επίσης, τέκνα & αντίπαλοι)
    αφοπλίζεις τους πάντες, κι άντε μετά κανείς να σου (σας, εκεί στο αριστερό κέρας) καταλογίσει οτιδήποτε
    (Δόξα νάχει ο Γιαραμπής εδώ που τα λέμε, από ράματα για τη γούνα σας άλλο τίποτα!) και να γίνει από χέρι αντιπαθής, Ευχαριστώ, προσωπικά δεν θα πάρω, προς στιγμή τουλάχιστο)
    Χαιρετίσματα στην Εσπερία, Μητροπολιτική τε & κτήσεις…

    @Παπς, επαινετή η «διακήρυξη προθέσεων» περί έλλειψης προκαταλήψεων απέναντι στην Ιστορία,
    δεν νομίζω όμως ότι την χρειάζονταν κανείς από τους συγκεκριμένους τουλάχιστο σχολιαστές, που προσήλθαν σε τούτο δω το στέκι με τη δική του σκευή ο καθείς και με τα δικά του ήθη, διαλόγου και δημόσιων παρεμβάσεων.
    Χρησιμότατη παρ όλα αυτά, προς χρήση & ενημέρωση φιλίων τε και εχθρικών δυνάμεων, μέρες περίεργες που περνάμε, και ο νοών νοείτω…

    @καπετάνιε
    (και πιλότε μας στα μυστικά αβαθή των λιμένων),
    το συγκεκριμένο σχόλιό σου, με χέρια και με πόδια το προσυπογράφω στο 101% του εύρους του..
    Νάστε, νάμαστε όλοι καλά…

  10. Κάπταιν

    Ξέρεις ότι στις παραπάνω παρατηρήσεις σου θα συμφωνήσουμε , αλλά παρά τα όσα λέει λίγο πιό πάνω ο καργούδης , νομίζω ότι καλό είναι σήμερα να τηρούνται αποστάσεις από τις δύο αντίρροπες και επίσημες προσεγγίσεις των ιστορικών αυτών περιόδων.

    Μετά από 60 χρόνια η «θυματοποίηση» και η αγιοποίηση όπως την είδαμε και πρόσφατα , η ανερμήνευτη βία ως φετίχ , η προσπάθεια δικαίωσης των συνεργατών – ΤΑ με όρους σχεδόν «ανθρωπολογικούς» , η μεταμοντέρνα επιχειρηματολογία και συμπερασματολογία , οι τάχα μου έρευνες επί τόπου και τα σχετικά στατιστικά με τις έωλες επεξεργασίες , στο βαθμό που κινούνται με βάση πολιτική ατζέντα με σημερινά ζητούμενα , όπως σε πολλές περιπτώσεις , φαντάζουν το ίδιο γελοίες , όσο σοβαροφανείς είναι οι εκπομποί τους. Και εδώ μιλώ για το επίσημο σύστημα πολιτικών – ιστορικών – ΜΜΕ που , όπως και να το κάνουμε ΔΕΝ κόπτονται για την ιστορική αλήθεια , ούτε θεωρούνται εκ προοιμίου «αθώοι»

  11. Παπούλη

    η προσπάθεια να αποφευχθεί πάση θυσία η σε βάθος ερμηνεία της «βίας» στο κρίσιμο διάστημα 41-44 ή για να γίνω περισσότερο ακριβής η προσπάθεια να ερμηνευτεί η επαναστατική αντιστασιακή βία με τρόπο που να ταιριάζει με τον σημερινό «αντιτρομοκρατικό» πολιτικό λόγο αν μη τι άλλο είναι εμφανής.

    Τι σημαίνει όμως «ερμηνεία» και ποια η σχέση της με τον ερευνητή ερασιτέχνη τε και επαγγελματία ? Είναι η δεν είναι, η «ερμηνεία» ,ο τρόπος που αντιλαμβάνεται ο καθένας μας το όποιο φαινόμενο? Κι αν συμφωνήσουμε σε αυτό , παίζει ή δεν παίζει ρόλο και ΠΟΙΟΣ είναι αυτός που ερμηνεύει το φαινόμενο και ουχί μόνο τι λέει ?
    Η «αλήθεια»(ερμηνεία) λοιπόν είναι υποκειμενική και δεν προκύπτει από μόνη της πχ από κάποιες «ματωμένες μνήμες» , την πτωματολογία, ή από τον καθεαυτό όλεθρο μιας εμφύλιας αντιπαράθεσης.

    Σε κάθε περίπτωση ,είμαι υπέρ της αντιπαράθεσης των ερμηνειών .
    Κι αν γνωρίζω το ιδεολογικό υπόβαθρο της μιας πλευράς ΔΕΝ γνωρίζω της άλλης , γιατί πρέπει να λάβουμε ΣΟΒΑΡΑ υπόψη μας ότι με βάση την «ερμηνεία» που θα επικρατήσει θα διαμορφωθεί και η κοινωνία μας.
    Εάν η μέχρι χθες επικρατούσα ιστορική (ΚΑΙ πολιτική) ερμηνεία μας οδήγησε στην μεταπολίτευση και στα λογής λογής κινήματα που μας πήγαν (με τα όποια λάθη τους) ένα βήμα εμπρός, πρέπει να γνωρίζουμε ποιο είναι ακριβώς το πολιτικό και κοινωνικό διακύβευμα της «νέας (τάξης πραγμάτων?)ερμηνείας»

    Καλημέρα σε όλους

  12. Κάπταιν

    ας διαχωρίσουμε λίγο τις κατηγορίες για να συνεννοηθούμε.

    Είναι άλλο πράγμα το ιδεολογικό υπόβαθρο και η πολιτική ατζέντα που υπηρετεί ένας ιστορικός ( με τους ερασιτέχνες δεν ασχολούμαι ) και άλλο πράγμα τα στοιχεία , η έρευνα και η θεμελίωση των συμπερασμάτων. Όταν διαβάζω κάποιες εργασίες θα ψάξω πρώτα τη μεθοδολογία , θα αντιπαραβάλλω τα στοιχεία με άλλες σχετικές έρευνες και εργασίες και τέλος θα ελέγξω αν η συμπερασματολογία προκύπτει με επάρκεια λογική και επιστημονική.
    Προφανώς δεν θα αγνοήσω το «πρόσωπο» , αλλά θεωρώ ότι πέραν των ιδεολογικών τοποθετήσεων , υπάρχουν ιστορικοί που δεν υπηρετούν ατζέντες .

    Την άποψη μου για το Καλύβα πχ τη γνωρίζεις από την εποχή που κάπου αλλού ξετίναξα κυριολεκτικά τη στατιστική του θεμελίωση . Εκείνος ο αλήστου Γιάννης μ’ δύος ( δόκτωρ στατιστικολόγος ;;; ) έφτασε στο σημείο να θεωρεί το Καλύβα άσχετο και κατάπτυστο ( υπάρχει σχετικό του σχόλιο ) . Στα πλαίσια ενός ασύστολου μεταμοντερνισμού ( χρήσιμος σε μετρημένες δόσεις ) επιχειρείται με τις περίφημες έρευνες επί του μικρο – πεδίου σε συνδυασμό με τη χρήση ποσοτικών μεθόδων ( με το πλέον αναξιόπιστο και αντιεπιστημονικό τρόπο ) να θεμελιωθεί αυτή η «αναθεωρητική» τάση. Εκεί που το πράγμα πάσχει αφόρητα , αποκαλύπτωντας συνάμα το επείγον της ατζέντας , είναι στην ολοκλήρωση . Το ασυνεχές δεν ολοκληρώνεται αγαπητέ , το ομολογεί πλαγίως πλην σαφώς ο ίδιος ο ΣΚ σε μια από τις εργασίες του που κυκλοφορούν στο διαδίκτυο , όταν λέει πως ( παραφράζω ) η ολοκλήρωση από το μικροεπίπεδο στο γενικό δεν είναι ( εισέτι 😆 ) εφικτή.

    Κατά τα λοιπά συμφωνούμε …

  13. Παπούλη

    Έχεις δίκιο , πρέπει να κάνουμε ένα διαχωρισμό
    Έναν διαχωρισμό ανάμεσα στην ερμηνεία του **φαινομένου** αντίσταση και εμφύλιος και στον εμφύλιο και την αντίσταση **ως αντικείμενο** ιστορικής έρευνας.

    Το δεύτερο αφορά τους σέρλοκ χολμς που θα φέρουν στην επιφάνεια τα γεγονότα και το πρώτο είναι αυτό που θα βγάλει τα συμπεράσματα. Αυτόν τον διαχωρισμό είναι που αρνούνται οι αναθεωρητές γιατί θεωρούν ότι τα γεγονότα ερμηνεύονται από μόνα τους οπότε το μόνο που χρειάζονται να κομίσουν στην επιστημονική κοινότητα είναι ο κατάλογος των νεκρών και τα ποσοστά της άσπρης ,κόκκινης ή μωβ βίας. Εξ ου και το μικροεπίπεδο όπως αναφέρεις που είναι η ασφαλιστική τους δικλείδα , ο χώρος τους που πρέπει να προφυλάξουν για να προφυλαχτούν και οι ίδιοι. Ένας χώρος που η ερμηνεία αφήνεται στα χέρια του κάθε Μπουγά, του κάθε ερασιτέχνη ,του κάθε συγγενή των θυμάτων του Μελιγαλά και πάει λέγοντας.

    Μ αρέσει η κουβέντα και θα επανέλθω ( όπως θαθελα να συμμετάσχω και στην κουβέντα για την αγορά της ενέργειας αλλά αυτές τις δύο μέρες ρε γμτ τρέχω και δεν μπορώ να κάτσω πολύ ώρα στο πισι-ούτε ποστ δεν ανέβασα σήμερα )

  14. Εξαιρετικός ο διαχωρισμός @κάπταιν.
    Η απαρίθμηση τωνγ εγονότων καθ εαυτή ή στοιχείων όπως πχ το υψόμετρο του υψώματος 525 ή ο αριθμός των νεκρών, τραυματιών και αιχμαλώτων, ουδέποτε απόκτησαν δυναμική και ποτέ δεν έγιναν όλα αυτά από μόνα τους εμβρυουλκά άλλων δράσεων.
    Σε αντίθεση βέβαια με την Ιστορία, που όμως αποκτά τη δυναμική της, ΜΟΝΟ από τη στιγμή που δομείται σαν αφήγημα με αρχή, μέση & τέλος.
    Έτσι, βία είναι κι αυτή πχ της Τριπολιτσάς, βία κι αυτή των στρατοπέδων συγκέντρωσης. Και τα δύο, έχουν νεκρούς με ονόματα, συγγενείς, φίλους και αγαπημένους που τους έκλαψαν.
    Όμως ούτε να τα συγκρίνεις μπορείς ποτέ, ούτε να περιμένεις ότι οι νεκροί Οθωμανοί της Τριπολιτσάς θα μπορούσαν ποτέ να λειτουργήσουν σαν ιστορικός κινητήρας, για να κινητοποιήσει, αλήθεια τί;

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: